Bloog Wirtualna Polska
losowy bloog | poleć tego blooga | inne bloogi | zaloguj się | załóż blooga
Kanał ATOM Kanał RSS

Zdjęcia w galeriach.


Jan Kochanowski „Tren V”

piątek, 31 sierpnia 2007 23:17
Tren V” to jedno wielkie poetycko rozbudowane porównanie, tzw. homeryckie. Zmarła Urszulka została porównana do młodej oliwki, która pomyłkowo została ścięta przez nadgorliwego ogrodnika. Podobnie córeczka poety podcięta nagłym tchnieniem śmierci padła u stóp zrozpaczonych rodziców.

Wygląd oliwki:
„Jeszcze ani gałązek, ani listków rodząc,
Sama tylko dopiro szczupłym prątkiem wschodząc...” pozwala przenieść te same cechy na dziewczynkę: podkreśla jej delikatność, wątłość. Nieprzypadkowe wydaje się też wprowadzenie właśnie oliwki, rośliny wrażliwej na ostry klimat. Zwraca uwagę połączenie członów porównania. Drzewu oliwkowemu nadane zostają cechy ludzkie:

„Mdleje zaraz...
Upada przed nogami matki ulubionej”, co stanowi artystyczne przejście do opisu śmierci Urszulki:
„Takci się mej najmilszej Orszuli dostało.”

Jednocześnie znów pojawia się kontrast troskliwej hodowli oliwki i nagłego jej zniszczenia.

W zakończeniu wiersza poeta umieścił bezpośrednią apostrofę do Persefony, władczyni Hadesu, która pozwoliła, aby rodzice Urszulki wylali tyle łez rozpaczy:
„(...)O zła Persefono,
Mogłażeś tak wielu łzom dać upłynąć płono?”

komentarze (14) | dodaj komentarz

Jan Kochanowski „Tren IV”

sobota, 25 sierpnia 2007 15:23

Według kompozycji epicedium tren wyraża żal. Utwór rozpoczyna się apostrofą do Śmierci:
„Zgwałciłaś niepobożna Śmierci, oczy moje,
Żem widział umierając miłe dziecię swoje!”

Śmierć została uosobiona, przedstawiona w momencie gdy „trzęsła owoc niedordzały”, czyli jest winna odejścia w zaświaty dziecka (przenośnia-peryfraza: „owoc niedordzały” określa dziecko, Urszulkę) i rozpaczy rodziców:
„A rodzicom nieszczęsnym serca się krajały”(frazeologizm)

Zbolały ojciec powiada, że śmierć Urszulki w każdym wieku byłaby dla niego ciosem, ale teraz jego rozpacz jest o wiele większa, bo córeczka była jeszcze malutka i został pozbawiony wielu radości związanych z jej dorastaniem. Gdyby mógł przedłużyć jej życie, opóźnić nadejście Persefony (bogini zaświatów), wówczas nie czułby się jak skazany na śmierć na tym świecie. A tak, rozumie teraz, co czuła Niobe, patrząc na martwe ciała swych dzieci, że aż skamieniała.

W utworze została przeciwstawiona śmierć właściwa starym i dziecka zmarłego we wczesnych latach.
Więcej

komentarze (1) | dodaj komentarz

Jan Kochanowski J. „Tren III”

środa, 22 sierpnia 2007 22:26

Wiersz rozpoczyna apostrofa do Urszulki, w której Kochanowski upatrywał nie tylko dziedziczkę swej posiadłości, ale i swego talentu:
„Wzgardziłaś mną, dziedziczko moja ucieszona!
Dalej znów wymienia zalety córeczki, która gdyby żyła, zdaniem ojca, cieszyłaby się większą sławą od samego poety, bo już jako mała dziewczynka posiadała zdolności poetyckie, co zostało podkreślone przez liczne apostrofy:

„Z ranym rozumem twoim, z pięknymi przymioty,
Z których się już znaczyły twoje przyszłe cnoty.
O słowa! o zabawo! o wdzięczne ukłony!”

A teraz tylko śmierć stanowi nadzieję, która wyzwolić może od cierpień i połączyć ojca-poetę ze zmarłą córeczką:

„A ty, pociecho moja, już mi się nie wrócisz
Na wieki ani mojej tesknice ukrócisz!
Nie lza, nie lza, jedno się za tobą gotować
A stopeczkami twymi ciebie naszladować.
Tam cię ujźrzę, da Pan Bóg, a ty więc z drogimi
Rzuć się ojcu na szyję ręczynkami swymi!”
Więcej

komentarze (3) | dodaj komentarz

Jan Kochanowski „Tren II"

piątek, 17 sierpnia 2007 12:37

 
Tren II otwiera obszerna dyskusja literacka:

 „Jeslim kiedy nad dziećmi piórko miał zabawić..."

Poeta wyraża tu żal, że przyszło mu pisać o dzieciach właśnie w formie lamentu, zamiast układać kołysanki, które by nuciły piastunki nad dziecięcymi kolebkami. Teraz opłakuje „swoją dziewczynę" nad „głuchym grobem", córeczkę, która przedwcześnie zmarła i „nie napatrzywszy się jasności słonecznej/Poszła nieboga widzieć krajów nocy wiecznej!"(kontrast). W przypływie rozpaczy poeta twierdzi, że wolałby, żeby świata nie oglądała, bo „jeno ród a śmierć poznała" a rodziców pozostawiła w nieutulonej żałobie. Widać tu wyraźny kontrast między pieśniami dziecinnymi a grobem.
Więcej

 

komentarze (9) | dodaj komentarz

Jan Kochanowski Tren I

wtorek, 14 sierpnia 2007 22:55

 

 We wstępnej apostrofie do całej tradycji funeralnej poeta wymienia cały łańcuch synonimów na oznaczenie wyrazów żalu: płacze, łzy Heraklitowe, lamenty, skargi Symonidowe, troski wzdychania, żale frasunki, rąk łamania.

Cały „Tren I” można potraktować jako rodzaj wstępu do całego cyklu. Poeta zwraca się do Heraklita z Efezu, greckiego filozofa, który uchodził za pesymistę wciąż płaczącego nad znikomością spraw ludzkich oraz do Symonidesa z Keos, autora wielu utworów żałobnych, aby mu pomogli opłakiwać ukochaną córkę.

Metaforycznie nazywa ją słowikiem (peryfraza), który padł ofiarą smoka (śmierci), a sam podmiot ledwie jej uniknął:

 

 „Tak więc smok, upatrzywszy gniazdko kryjome,

Słowiczki liche zbiera, a swe łakome

Gardło pasie; tymczasem matka szczebiece

Uboga, a na zbójcę coraz się miece,

Próżno! Bo i na samą okrutnik zamierza,

A ta nieboga ledwe umyka pierza.”

Więcej

komentarze (0) | dodaj komentarz

 12  »

Zdjęcia w galeriach.


niedziela, 21 marca 2010

Licznik odwiedzin: 169482

Katalogowanie stron

Kalendarz

« sierpień »
pn wt śr cz pt sb nd
  0102030405
06070809101112
13141516171819
20212223242526
2728293031  

Wyszukaj

Wpisz szukaną frazę i kliknij Szukaj:

Głosuj na bloog






zobacz wyniki

Subskrypcja

Wpisz swój adres e-mail aby otrzymywać info o nowym wpisie:

Strony edukacyjne

Analiza wiersza

Audiobooki

Biografie

Charakterystyki

Ciekawe...

Jan Kochanowski

Nauka języków obcych

Opisy obrazów

Streszczenia

O moim bloogu

Zamierzam zamieszczać tu streszczenia wszelkich tworów literackich poświęconych dzieciom, ich charakterystyki, analizy wierszy a także opisy obrazów przedstawiających dzieci.

O mnie

Księga Gości

Ostatni wpis w księdze:

  • data: 26.08.2009 11:39:47
  • autor: Alexandra
  • treść: "Nie ten szczęś...
blogi Ranking i toplista blogów i stron